Bomen

(pagina onder constructie)

19 september 2019 / artikel in De Standaard, 10 september 2019

Bomen zijn mooi, lief en goed (en wij niet)

Over de tentoonstelling ‘Nous les arbres’ (‘Wij de bomen’) in museum Fondation Cartier in Parijs, “een verrassende tentoonstelling van eigentijdse kunst uit diverse continenten”. “Voor elke mens zijn er 400 bomen op aarde, rekent de expositie voor. Drie biljoen bomen. Bomen zijn 380 miljoen jaar oud, de mens pas 3 miljoen (onze soort nog geen 300.000 jaar). Van de biomassa op aarde vormen wij 0,01 procent. Vier keer minder dan virussen en duizend keer minder dan de bacteriën die met 12,8 procent van de biomassa de nummer twee op aarde zijn, natuurlijk na planten en bomen als de grote reuzen met 82,5 procent.” “Nous les arbres wil dat we de hiërarchie van het leven op aarde gaan heroverwegen. De mens moet zich terugtrekken naar een bescheidener positie tussen de levende wezens, stelt het voorwoord van de catalogus. En of we snel willen stoppen met ontkennen dat planten en bomen intelligent gedrag kunnen vertonen.

Met werk van de Braziliaanse beeldhouwer Afonso Tostes (die vormen snijdt uit de stelen van gebruikt gereedschap, zoals bijlen, spades en hamers), de Iraanse schilder Salim Karami (die van een boomstam met takken een kleurige vulkaanuitbarsting of een zonnestelsel van brandende bollen maakt), de Chileense fotograaf Sebas­tián Mejía (die de palmen in Santiago vastlegt zoals ze in het straatbeeld staan, met de stam ingebouwd tussen vier hoge reclameborden of midden in een benzinestation), de Nederlander Thijs Biersteker die samen met de Italiaanse plantenonderzoeker Stefano Mancuso de installatie ‘Symbiosia’ presenteert: twaalf sensoren aan twee bomen in de tuin die zaken meten als luchtvochtigheid, groei van de omvang van de stam en het CO2-gehalte in de lucht – in een volgende fase wil Biersteker dat bomen hun info zelfstandig op internet zetten en zo allemaal direct kunnen reageren op ons ecologische wangedrag – en als het moment komt dat artificiële intelligentie de macht op aarde overneemt, dan kiezen de computers misschien wel voor de bomen met hun honderden miljoenen jaren oude wijsheid om zich mee te verenigen, in plaats van de mensheid die de zaak in de gort heeft gejaagd.

19 september 2019

Wordt dorpslinde in Massemen de Europese Boom van het Jaar?

De dorpslinde van de Wetterse deelgemeente Massemen is een van de zestien bomen die deze maand verkozen kan worden tot Europese boom van het jaar. De dorpslinde werd verkozen uit zeven Vlaamse en Brusselse bomen, en haalde in België meer dan 6.500 stemmen.

‘Ik ben bijzonder fier dat onze linde België mag vertegenwoordigen in een wedstrijd waarin het ecologische en cultureel belang van gemeenschapsbomen centraal staat’, zegt Benedicte Vispoel, die de Massemse linde nomineerde voor de wedstrijd. ‘Wat de uitslag ook wordt, het is absoluut een eer voor onze linde om in dit indrukwekkend lijstje majestueuze, bijzondere bomen te mogen staan.’

Vorig jaar was de grote eik van Liernu (deelgemeente van het Naamse Eghezée) de Belgische inzending. Die boom eindigde toen op de negende plaats, op vijtien kandidaten. De oudste boom van Bataszek, in Hongarije, haalde toen meer dan 72.000 stemmen binnen. De Belgische initiatiefnemers, SBNL-VL (Stichting Behoud Natuur en Leefmilieu Vlaanderen) verwachten dat de competitie dit jaar nog steviger zal zijn.

Enkele andere kandidaten:

15 februari 2019

Franse ‘boom van het jaar’ staat op Corsica

De Fransen hebben een kurkeik op het eiland Corsica verkozen tot ‘boom van het jaar 2018’. De ongewone vorm van de stam zou een gevolg zijn van een brand. De boom kreeg de bijnaam ‘Arbarucellu’, of ‘vogelboom’. Zijn stam ziet eruit als een roofvogel die zijn vleugels spreidt. Het hart van de stam ziet er verkalkt uit, maar dankzij de vele beschermers zal de boom nog lang het landschap kunnen versieren. ‘Wanneer je de “vleugels” bereikt, voel je een soort bescherming’, omschrijft Tree of the Year de boom.

In België staat de boom van het jaar 2018 in Lummen. De Onze Lieve Vrouwebeuk werd gekozen omwille van zijn opvallende wortels. De boom is 150 jaar en dus niet bijzonder oud, is 26 meter hoog en heeft een stamomtrek van bijna 4,5 meter. Andere genomineerden waren de Rode Beuk van Beerse, de Joséphine Eik in Brussel, de plataan van Kwabeek, de Wippelgemse Plataan en de Caesarsboom van Lo-Reninge.